TTTD-®DannyWillems14DW3245-_0De nieuwe choreografie van Ultima Vez/ Wim Vandekeybus, Talk to the Demon, heeft eindelijk voet op Nederlandse bodem gezet en ik was bij de première. Dit Vlaamse dansgezelschap heeft in de danswereld een goede reputatie met veelal spannende en fysiek uitdagende stukken. In Talk to the Demon laat choreograaf Wim Vandekeybus met zes dansers en twee kinderen (!) zien wat de goede en ‘demonische’ kanten zijn van de mens, waarbij het kind letterlijk en figuurlijk een grote invloed heeft. Ik zag, lachte keihard, keek soms verbijsterd toe en schreef deze, zoals altijd eerlijke, recensie… kijk je mee?

Vandekeybus in ‘t kort
Ondanks dat choreograaf Wim Vandekeybus binnen de danswereld net zo geliefd is als danssloffen, zullen er toch wat mensen zijn die een nadere introductie met dit Vlaamse heerschap nodig hebben. Vandekeybus is naast choreograaf ook acteur, regisseur, filmmaker en fotograaf, en zijn kennis van deze verschillende disciplines zet hij veelvuldig in bij zijn werk. Al 25 jaar staat dit multitalent aan het hoofd van het dansgezelschap Ultima Vez en staat hij erom bekend bij elke choreografie zichzelf opnieuw uit te vinden. “Ik hou ervan mijn obsessies te tarten door ze telkens nieuwe regels op te leggen”, aldus Vandekeybus.
Mijn persoonlijk connectie met Ultima Vez is dat ik vele lessen van dansers van het gezelschap heb gevolgd dus de stijl die bij het gezelschap hoort, met vooral veel modern vloerwerk en partnering, heb ik “aan den lijve” ondervonden. Ogenschijnlijk moeiteloos, maar waanzinnig zwaar en toch stimulerend, dat is de beste omschrijving ervan. De dansers van Ultima Vez zijn alleen al hierom te begroeten met een kleine buiging, mocht je er ooit eentje tegenkomen in het wild.

TTTD-®DannyWillems_73A2524-_0Groepsdruk
Het publiek wordt bij Talk to the Demon gelijk voor het (hilarische) blok gezet: er zijn twee kinderen, beiden lief, maar een moet de hoofdrol van “het kind” op zich nemen. Als bij een talentenjacht steek ik mijn hand op voor het kind van mijn keuze, hoewel ze beiden even snoezig ogen. Dit zet direct de toon voor de mate waarin het publiek betrokken is bij deze avond van Ultima Vez. Als de 6 (volwassen) performers ten tonele verschijnen ontstaat er een oneerlijke strijd tussen hen die dierlijk, hard maar vooral hilarisch overkomt. De zaal, en mijn eigen stralende persoontje, bulderen regelmatig van het lachen. De strijd escaleert steeds meer en de rol van zondebok wordt afgewisseld. Dit is pesten voor gevorderden en door de sterke fysieke kwaliteiten van de performers is het stuk al snel goed “leesbaar”. Alles gaat om aandacht krijgen, afstoten, belangrijk gevonden worden; de lelijkere kanten van de mens die volwassenen verhullen, maar kinderen sans gêne tonen. Ze klooien, dagen uit, zoeken, de speelsheid spat er vanaf en het publiek wordt op goed getimede momenten letterlijk en figuurlijk aangesproken.

TTTD-®DannyWillems_73A2496-_0Do you love me?
Dat Vandekeybus hoge eisen stelt aan zijn performers is evident. Naast het moderne vloerwerk wat al af en toe zichtbaar is (hoera!) vertolken ze duidelijke rollen; zetten moordlustige, jolige en onderdanige personages neer, waarbij we scénes zien die niet zouden misstaan in Guantanomo Bay, bij een exorcisme of bij een afterparty met dronken pubers die teveel vrijheid krijgen. De sfeer wisselt tussen lollig en angstaanjagend. Het verschijnen van het kind schept orde in de chaos, prikkelt, waarbij de volwassenen juist de kinderen lijken. Wat volgt zijn een reeks ontroerende, beklemmende en grappige scénes waarbij het kind het middelpunt is. Met gebruik van verschillende geluids- en lichteffecten zien we de performers die elk een andere relatie hebben met het kind, terwijl ze spreken over confronterende levensvragen (“Do you love me? Why do we die?”) en samen bewegen. De teksten zijn raak, poëtisch en kurkdroog. Het kind tart, wordt op handen (en zelfs op de rug) gedragen, maar is ook indringer in deze schizofrene onderwereld, als Peter Pan in een duistere versie van Fantasieland. Ook het andere, niet gekozen kind neemt gelukkig een belangrijke rol in tijdens het stuk waar hij zowel de performers als het publiek regelmatig aanspreekt.

TTTD-®DannyWillems14DW3630-_0Duits en driewielers
Ondanks de sterke beelden die Vandekeybus neerzet en de vaart daarvan, verliest het stuk af en toe samenhang, raak ik de clue een beetje kwijt. Hij wil erg veel zeggen met Talk to the Demon. Dat is echter te vergeven wanneer dans ein-de-lijk de overhand krijgt en het publiek getrakteerd wordt op het explosieve, vloeiende en sterke bewegingsmateriaal waar Ultima Vez om bekend staat. Ik heb ogen tekort als de performers in groepsstukken, solo’s en later in duetten dierlijk en soepel springen, draaien, vallen en elkaar liften. Dát wil ik zien! Er is geen muziek bij Talk to the Demon, wat niet lijkt uit te maken, maar als het kind tijdens een van de dansstukken als een mini-John Cage los gaat op vreemd uitziende instrumenten, voegt dit echt wat toe. Tussen het dansen door worden de taferelen naast ontroerend, nog absurder, chaotischer en zijn ook de decorstukken opvallender en belangrijker. Van performers die een verhitte discussie aangaan met hun geslachtsdeel, tot karate met badmintonrackets, rondrijden op een driewieler en een performer die in het Duits praat en samen met het kind in een grote trui zit. Hilarisch. Tussendoor stelt Vandekeybus ook serieuzere kwesties aan de kaak, vooral over het volwassen zijn. Niet meer durven te dromen, je hart volgen, eigen ideeën durven te hebben. Zijn we overgelopen naar de Dark Side als volwassenen, omdat we niet meer luisteren naar het kind in onszelf? Talk to the Demon slaagt er hierdoor in veel meer te zijn dan de “fysieke” dansvoorstellingen die nu zo hot & happening zijn in dansland. Ik ben dan ook overweldigd door de emotionele lading van dit werk als het einde, ietwat onduidelijk, nadert. Naast al het keiharde lachen, ben ik uiteindelijk écht geraakt en aan het denken gezet als ik het theater uitloop. Ik buig mijn hoofd nederig voor Vandekeybus en Ultima Vez. 

TTTD-®DannyWillems_73A2540-_0Eindoordeel
Ondanks de momenten waarop de samenhang wat vaag werd, bleef het stuk “staan” en kort gezegd heerlijk om naar te kijken. Wat heb ik hiervan genoten. Vandekeybus heeft een goede balans gevonden tussen naargeestige, hilarische en ontroerende scénes, die kinderlijk in eerlijkheid, maar nooit echt kinderachtig zijn. Door de sterke teksten, het feit dat de performers overtuigend en helder (fysiek) acteren en dansen, is de voorstelling toegankelijk voor velen en dat is bijzonder. Zowel voor mensen die meer naar toneelstukken, dansvoorstellingen, films, of geen van dit alles gaan, is het een absolute aanrader. Ook door de professionaliteit en talenten van de jonge performers wordt het stuk naar een (nog) hoger niveau getild. Billy Elliot, is er niks bij.
Ik moet het toch gezegd hebben: als danser en dansliefhebber had pure dans vaker aan bod mogen komen van mij. Zodra je echter de verwachting van een traditionele, moderne dansvoorstelling loslaat, zoals ik heb gedaan, zal Talk to the Demon in je hart kruipen en hoofd kruipen en je gedurende 1,5 uur (en nog lang erna) helemaal naar een andere planeet brengen. Een planeet waarop je simpelweg aan het genieten bent. Punt.

Wil jij Talk to the Demon ook zien? Ga dan naar Ultimavez.com voor informatie, speellijsten en meer.
Beeld: Danny Willems.

Ik ben erg benieuwd naar jouw ervaringen! Heb je wel eens iets van Ultima Vez gezien? Laat een reactie achter in de comments of op de Dance Talk Facebook pagina.

Op de hoogte blijven van alles rondom Dance Talk? Hier kun je me vinden:
X Twitter: @Dancetalk_Blog
X Facebook: Dancetalk
X Instagram: Dancetalk_nl

 

facebooktwittergoogle_pluspinterest

1 reactie

  1. ik kan niet anders zeggen dat ik nu ontzettende zin heb om Talk to the Demon ook te gaan zien !!!

Laat een reactie achter